Czy marzysz o pracy, która nie tylko spełnia Twoje aspiracje zawodowe, ale także przyczynia się do dobra społeczeństwa? W ebooku Doing Good „Jak szukać pracy z sensem?” znajdziesz praktyczne wskazówki dotyczące poszukiwania pracy, która ma realny wpływ na świat. KPH jest jedną z organizacji partnerskich publikacji.

W ebooku „Jak szukać pracy z sensem?” znajdziesz praktyczne wskazówki dotyczące poszukiwania pracy, która ma realny wpływ na świat. Dowiesz się m.in.:

• jakie największe wyzwania stoją przed ludźmi, którzy chcą znaleźć pracę z sensem,
• jak zmiany klimatyczne zmieniają rynek pracy,
• jak znaleźć pracę, która do Ciebie pasuje,
• jakie są mity dotyczące pracy impaktowej,
• jakie firmy i organizacje na naszym rynku mają pozytywny wpływ na świat.

W publikacji znajdziesz również wypowiedź Mirki Makuchowskiej, dyrektorki KPH, na temat rekrutacji oraz pracy w KPH.

Pobierz e-booka

 

„Leksykon Dobrego Języka” to publikacja stworzona przez IKEA we współpracy z siedmioma organizacjami pozarządowymi (w tym KPH), w ramach trwającej kampanii #ZmieniamyNarracje. Celem leksykonu jest zwrócenie uwagi na krzywdzące i wykluczające określenia pojawiające się w przestrzeni publicznej oraz inspirowanie każdej osoby do empatycznego dialogu.

O Leksykonie

W publikacji określenia podzielono na „dobre” i te, które mogą krzywdzić lub wykluczać. Każdy rozdział, dotyczący języka wobec różnych grup narażonych na wykluczenie, został przygotowany przez inną organizację pozarządową:

• osoby z niepełnosprawnościami – Stowarzyszenie Mudita,
• osoby LGBT+ – KPH we współpracy z Michaliną Pągowską (a-spekt.edu),
• mniejszości narodowe i etniczne – Stowarzyszenie Laboratorium Działań dla Pokoju Salam Lab oraz Fundacja W Stronę Dialogu,
• osoby uchodźcze i migrujące – Fundacja Ocalenie,
• osoby młodsze i starsze – Krajowy Instytut Gospodarki Senioralnej,
• mikroagresje i dyskryminacja – Stowarzyszenie NOMADA.

Dobry język to uwaga i czułość, którymi obdarzamy resztę społeczeństwa. To uszanowanie potrzeb konkretnych grup i jednostek. Od ujmowania tych, którzy w języku do tej pory nie mieli miejsca, przez unikanie form, które stygmatyzowały konkretne grupy czy osoby, po najprostsze na świecie szanowanie woli kogoś, z kim rozmawiamy – pisze Maciej Makselon, polonista, redaktor literacki, ambasador kampanii IKEA #ZmieniamyNarracje.

Pobierz Leksykon Dobrego Języka

Kampania #ZmieniamyNarracje

IKEA rozpoczęła kampanię w 2023 roku od tematu języka dotyczącego osób uchodźczych, w czym firmę wspierały osoby eksperckie z Fundacji Ocalenie. Firma zapowiedziała, że działania będą kontynuowane, czego wynikiem jest rozbudowany o kolejne rozdziały Leksykon Dobrego Języka.

W IKEA od lat staramy się stosować język włączający. Teraz chcemy inspirować do zmian, dlatego udostępniamy przejrzystą listę ważnych pojęć i określeń, które warto mieć na uwadze w codziennej komunikacji. Stworzyły je osoby eksperckie pracujące z różnymi osobami narażonymi na wykluczenie. Lektura nie zajmuje dużo czasu, a mając leksykon pod ręką, można szybko sprawdzić, jakich zwrotów i określeń użyć, aby z szacunkiem zwracać się do innych – wyjaśnia Judyta Rozmus, Liderka Projektu Wsparcia Osób z Doświadczeniem Uchodźczym w IKEA Retail w Polsce.

Prokurator Generalny Adam Bodnar wycofał skargę nadzwyczajną w sprawie dotyczącej obrazy uczuć religijnych podczas marszu równości w Częstochowie w 2019 roku, gdzie prezentowany był wizerunek Matki Boskiej Częstochowskiej z tęczową aureolą. Wycofanie skargi nadzwyczajnej jest skutkiem m.in. apelu KPH, Fundacji Wolność od Religii i Instytutu Spraw Społecznych o przeanalizowanie postępowań sądowych ws. obrazy uczuć religijnych.

O sprawie

W 2019 roku podczas marszu równości w Częstochowie prezentowany był wizerunek Matki Boskiej Częstochowskiej z tęczową aureolą. Wobec jednego z uczestników marszu wszczęto postępowanie karne o obrazę uczuć religijnych (art. 196 Kodeksu karnego), w wyniku którego skierowano do sądu akt oskarżenia. Postępowanie zostało umorzone ze względu na brak znamion czynu zabronionego przez sąd rejonowy w 2021 roku. Sąd uznał, że prezentowanie podczas marszu równości wizerunku Matki Boskiej z tęczową aureolą nie jest obrazą uczuć religijnych. W uzasadnieniu tej decyzji wskazano na możliwość wypaczenia intencji oskarżonego, co może być skutkiem nietolerancji, a nawet dyskryminacji osób LGBT+. 

Prokurator oraz prawnik reprezentujący Ordo Iuris wnieśli zażalenie – sąd okręgowy, rozpoznając zażalenia, utrzymał w mocy postanowienie sądu rejonowego, wskazując że użycie tęczy w miejscu aureoli na wizerunku Matki Boskiej nie stanowi obrazy uczuć religijnych ani ataku na wartości chrześcijańskie. Sąd zwrócił również uwagę na pozytywne konotacje Matki Boskiej jako matki wszystkich oraz na pozytywny, równościowy przekaz marszu, pełen miłości i szacunku dla drugiego człowieka. Próbując podważyć rozstrzygnięcie sądu okręgowego, ówczesny Prokurator Generalny wniósł skargę nadzwyczajną do Sądu Najwyższego (patrz: Tęczowa Maryjka na celowniku Ziobry). 

KPH bierze udział w sprawie jako organizacja społeczna (KPH złożyło opinię przyjaciela sądu – amicus curiae) i jest reprezentowane przez adw. Marcina Pawelca-Jakowieckiego.

Prokurator Generalny Adam Bodnar wycofuje skargę nadzwyczajną

Skarga nadzwyczajna została właśnie wycofana przez Prokuratora Generalnego. Wycofanie skargi jest skutkiem m.in. apelu KPH, Fundacji Wolność od Religii i Instytutu Spraw Społecznych (patrz: KPH i inne organizacje społeczne apelują do Prokuratora Generalnego o przeanalizowanie postępowań sądowych dotyczących m.in. obrazy uczuć religijnych). Skarga od początku budziła wątpliwości co do swojej zasadności – sądy dwóch instancji (sąd rejonowy i sąd okręgowy) umorzyły postępowanie z uwagi na brak znamion czynu zabronionego. 

Warto podkreślić, że to już druga sprawa, w której apel w/w organizacji przyniósł zamierzony skutek (patrz: Tęcza nie obraża – końcowy wyrok Sądu Najwyższego ws. aktywistek oskarżonych o obrazę uczuć religijnych).

Jako KPH bardzo cieszymy się, że kolejna sprawa o obrazę uczuć religijnych przez tęczową aureolę kończy się. Skarga nadzwyczajna Prokuratora Generalnego Zbigniewa Ziobro, złożona od prawomocnego umorzenia postępowania ze względu na brak znamion czynu zabronionego, od początku mogła budzić wątpliwości, co do swojej zasadności. Dlatego tym bardziej doceniamy wycofanie jej przez Prokuratora Generalnego Adama Bodnara. – komentuje Annamaria Linczowska z KPH. 

Cofnięcie wniesionej za czasów rządów Zjednoczonej Prawicy skargi nadzwyczajnej przez Prokuratora Generalnego, prof. Adama Bodnara, to symbol nadchodzących zmian w sferze działalności prokuratury. Od wielu lat postępowania karne, prowadzone w związku z rzekomo „znieważającym” wydźwiękiem tęczowych Matek Boskich, elektryzowały opinię publiczną i nasuwały pytania o potencjalne instrumentalizowane prawa karnego, które służyć miało kneblowaniu debaty publicznej dotyczącej sytuacji prawnej i społecznej osób LGBT+. Powtórzę to, co mówiłem od lat na salach sądowych – tęcza nie obraża! – dodaje adw. Marcin Pawelec-Jakowiecki, KPH.

 

W dniach 20–23 czerwca 2024 roku w Centrum Sztuk Performatywnych Instytutu Grotowskiego we Wrocławiu odbędzie się III Festiwal Teatru na Faktach pod hasłem „Rzeczy zbędne”. Tegoroczna edycja festiwalu to ponad 20 wydarzeń, w tym spektakle, czytania performatywne, dyskusje, spotkania oraz warsztaty. KPH objęło matronat nad wydarzeniem.

Hasło „Rzeczy zbędne” odnosi się do przedmiotów, wartości i idei, które mogą być postrzegane jako zbędne w ekstremalnych sytuacjach życiowych. Przykładem jest plecak uciekinierki z Mariupola, w którym najcenniejszymi rzeczami są jabłko i stary batonik, a nie książki czy pamiątki. Festiwal porusza tematy wolności, człowieczeństwa, pokoju oraz osobistych wyborów i wartości, które dla jednych są niezbywalne, a dla innych zbędne.

Zobacz zwiastun

Festiwal zaprezentuje premiery spektakli dokumentalnych oraz najnowsze realizacje Teatru na Faktach z Wrocławia, a także produkcje gościnne, m.in. z Charkowa i Białorusi. Każde przedstawienie i czytanie performatywne odnosi się do prawdziwych bohaterów i zdarzeń. W programie znajdą się m.in. spektakle dotyczące migracji, uwięzienia, pracy bez końca, wykluczenia i mniejszości. Pokazom będą towarzyszyć dyskusje z bohaterami i bohaterkami spektakli, osobami eksperckimi i aktywistycznymi. Możliwość rozmowy stanowi dopełnienie spektaklu i pozwala na zwerbalizowanie problemu oraz zadanie pytań u źródła. W programie m.in. dyskusja o społeczności LGBT+ poszukującej wiary, kościele i wykluczeniu z kościoła.

Festiwal będzie w pełni dostępny dla osób z niepełnosprawnością ruchową, a wybrane wydarzenia zostaną przystosowane dla osób z dysfunkcją słuchu i wzroku.

W ramach festiwalu odbędzie się również II edycja konkursu na najlepsze dokumentalne czytanie performatywne. Jury wyłoni osobęzwycięską, której tekst zostanie wystawiony na scenie Instytutu Grotowskiego w przyszłym sezonie.

Poznaj szczegółowy program wydarzenia

Trwa procedura wybierania polskich sędziów do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka (ETPCz) w Strasburgu. Stowarzyszenie Miłość Nie Wyklucza oraz KPH apelują do kandydatów i kandydatek na ten urząd o udzielenie odpowiedzi na pytania o to, jak rozumieją prawa człowieka osób LGBT+.

Europejski Trybunał Praw Człowieka w Strasburgu wyznacza standardy ochrony praw człowieka, równości i niedyskryminacji. Miłość Nie Wyklucza oraz KPH postanowiły przepytać osoby kandydujące z Polski na urząd sędziego Trybunału, sprawdzając jak na ważne kwestie dotyczące osób LGBT+ zapatrują się osoby biorące udział w konkursie i czy stanowią one gwarancję, że ETPCz będzie rzeczywiście stać na straży praw człowieka. 

Brak postępów legislacyjnych sprawia, że dla wielu osób LGBT+ droga sądowa pozostaje jedyną dostępną ścieżką domagania się równego traktowania. Trybunał w Strasburgu ma tu kluczowe znaczenie, bo jego orzeczenia stają się dodatkowym argumentem w polskich sądach. Dlatego tak ważne jest, żeby osoba, która w nim zasiądzie rozumiała odpowiedzialność, jaka na niej spoczywa – mówi Hubert Sobecki ze Stowarzyszenia Miłość Nie Wyklucza.

Kandydaci oraz kandydatki zostali zapytani o:

• równość małżeńską – czy Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej zawiera legalną definicję małżeństwa, rodziny i rodzicielstwa,
• związki partnerskie – jak rozumieją grudniowy wyrok Europejskiego Trybunału Praw Człowieka (patrz: Trybunał w Strasburgu nakazał Polsce uznanie praw par osób tej samej płci. Brak ochrony prawnej związków osób tej samej płci narusza Konwencję . „Panie Premierze, spotkajmy się” – mówią organizacje LGBT+ i prawnicy.),
• granice wolności słowa przy homofobicznej mowie nienawiści w świetle orzecznictwa ETPCz,
• prawa osób transpłciowych w świetle orzecznictwa ETPCz.

Te pytania to wyraz dążenia do jak największej transparencji w zakresie wyboru na stanowisko sędziego Europejskiego Trybunału Praw Człowieka. Osób kandydujących na to stanowisko jest 27, dotychczas zaś jedynie 16 z nich zdecydowało się ujawnić swoje imię i nazwisko. Zaistniała zatem doskonała okazja do zaprezentowania swojego stanowiska w tak istotnych dla osób LGBT+ kwestiach. – komentuje adw. Marcin Pawelec-Jakowiecki, KPH.

Na odpowiedzi osób kandydujących, Miłość Nie Wyklucza oraz KPH czekają do końca maja. Po tym czasie zostaną opublikowane wyniki monitoringu.

Zapoznaj się z treścią apelu

Polska, wraz z 32 innymi państwami członkowskimi Rady Europy, podpisuje deklarację ministerialną wzywającą do zaangażowania się w ochronę praw osób LGBTI poprzez mechanizmy Rady Europy, kolejną unijną strategię na rzecz równości osób LGBTIQ 2025, a także poprzez działania na szczeblu krajowym. Deklaracja została podpisana w trakcie IDAHOT+ Forum 2024.

Do czego zobowiązuje się polski rząd?

• Mocne i wspólne z innymi krajami reagowanie na rosnący sprzeciw wobec pełnego korzystania z praw człowieka i podstawowych wolności przez osoby LGBTIQ+ w Europie oraz zobowiązanie się do dalszego rozwijania i wdrażania standardów praw człowieka i polityk sprzyjających włączeniu społecznemu, które odnoszą się do wielorakich i krzyżujących się wyzwań dla osób LGBTIQ+.
• Wspieranie instytucji europejskich działających na rzecz ochrony i promowania praw człowieka i równości, w tym Rady Europy, Europejskiego Trybunału Praw Człowieka, Agencji Praw Podstawowych UE i Europejskiego Instytutu ds. Równości Kobiet i Mężczyzn; zobowiązanie się do współpracy z Komisją Europejską w sprawie przyszłego odnowienia unijnej strategii na rzecz równości osób LGBTIQ.
• Wspieranie i współpraca z podmiotami społeczeństwa obywatelskiego, w tym organizacjami pozarządowymi, organami i agencjami ds. równości oraz rzecznikami praw obywatelskich, a także zapewnienie im odpowiedniego wsparcia, aby mogły wykonywać swoją cenną pracę.
• Ochrona swobodnego i nieograniczonego dostępu do dostosowanych do wieku informacji na temat płci i seksualności, w formie cyfrowej i drukowanej, dla wszystkich obywateli Europy, niezależnie od ich orientacji seksualnej, tożsamości płciowej, ekspresji płciowej lub cech płciowych.
• Ochrona swobodnego wyrażania myśli i opinii w mediach, literaturze i różnych formach ekspresji artystycznej oraz zobowiązanie do zapewnienia dostępu do takiej ekspresji wszystkim obywatelom i obywatelkom Europy, niezależnie od ich orientacji seksualnej, tożsamości płciowej, ekspresji płciowej lub cech płciowych.

Cieszy nas ta deklaracja i obiecujemy trzymać rządzących za słowo i sprawdzać, jak obietnice będą dotrzymywane.

Zapoznaj się z pełną treścią deklaracji

Jak wynika z najnowszego rankingu ILGA-Europe “Rainbow Map”, po raz kolejny, Polska okazała się najbardziej homofobicznym państwem Unii Europejskiej. Na pierwszym miejscu rankingu znalazła się Malta, dalej Islandia, a podium zamyka Belgia. Ranking ponownie potwierdza, że polskie prawo nie chroni wystarczająco osób LGBT+ – potrzebujemy dobrego prawa zapewniającego bezpieczeństwo osobom LGBT+ i ich najbliższym. 

O “Rainbow Map”

Ranking “Rainbow Map” publikowany jest od 2009 r. przez ILGA-Europe – parasolową organizację zrzeszającą organizacje działające na rzecz równouprawnienia osób LGBT+ w Europie. Ranking nie mierzy postaw społeczeństwa i poziomu akceptacji wobec osób LGBT+, ale jest oparty na twardej analizie krajowego prawodawstwa i praktyki stosowania prawa. Ranking obejmuje następujące kategorie:

1. Równość i zakaz dyskryminacji
2. Rodzina 
3. Przestępstwa z nienawiści i mowa nienawiści 
4. Uzgodnienie płci i integralność cielesna
5. Integralność cielesna osób interpłciowych
6. Wolności obywatelskie (tj. wolność zgromadzeń, zrzeszania się i ekspresji)
7. Prawo do azylu.

“Rainbow Map” uwzględnia 49 krajów i jest konsultowany przez organizacje działające na rzecz równouprawnienia osób LGBT+ w Europie – w Polsce tegoroczny ranking konsultowały Kampania Przeciw Homofobii (KPH) oraz Fundacja Trans-Fuzja. Co roku ranking publikowany jest w okolicach 17 maja, czyli IDAHOBIT – Międzynarodowego Dnia Przeciwko Homofobii, Bifobii i Transfobii.

Polska ponownie w ogonie Europy

Polska po raz kolejny zajęła ostatnie miejsce w Unii Europejskiej z wynikiem 18% – przed nami znalazły się takie kraje jak Rumunia (19%) i Bułgaria (23%). Polska znalazła się również w piątej dziesiątce państw europejskich (41. miejsce na 49) – mniej punktów od nas otrzymały następujące kraje: San Marino (15%), Monako (14%), Białoruś (11%), Armenia (9%), Turcja (5%), Azerbejdżan (2%) i Rosja (2%). W trzech kategoriach (na siedem): Rodzina, Przestępstwa z nienawiści i mowa nienawiści, Integralność cielesna osób interpłciowych, nasz kraj otrzymał 0 punktów. Jest to bardzo niepokojący wynik – Polskę stać na więcej, a jej miejsce jest wśród państw demokratycznych, chroniących prawa człowieka.

Polska, po raz kolejny, znalazła się na ostatnim miejscu wśród krajów członkowskich Unii Europejskiej. Znamiennym jest brak jakichkolwiek przyznanych punktów w kategorii „rodzina” i „przestępstwa z nienawiści i mowa nienawiści”. Oznacza to brak jakiejkolwiek ochrony tęczowych rodzin oraz osób, które doświadczają nienawiści fizycznej i psychicznej we własnych domach i przestrzeni publicznej. – mówi Julia Kata z Fundacji Trans-Fuzja.

Jak mówi Katrin Hugendubel, Dyrektorka ds. rzecznictwa w ILGA-Europe: W całej Europie osoby LGBTI są celem mowy nienawiści i przemocy, a prawa człowieka są stale naruszane. Mimo to nadal widzimy, że zbyt wiele krajów w całym regionie zwleka z dalszymi działaniami w zakresie ochrony prawnej i nie odnawia swoich zobowiązań w ramach krajowych strategii i planów działania. Ten brak działań jest niebezpieczny, ponieważ bez odpowiedniego ustawodawstwa chroniącego mniejszości, w tym osoby LGBTI, nowo wybranym rządom zbyt łatwo będzie szybko podważyć prawa człowieka i demokrację.

Unia Europejska musi zwracać szczególną uwagę nie tylko na wzrost politycznej mowy nienawiści wobec osób LGBTI, ale także na nowe narzędzia ucisku, takie jak kryminalizacja przez Rosję całej części populacji kraju. Wysiłki zmierzające do podziału i odwrócenia uwagi od skonsolidowanych reżimów autorytarnych w dalszym ciągu przedostają się do innych krajów europejskich w czasie, gdy wybory mogą wepchnąć Europę w ręce przywódców, którzy chcą ukształtować radykalnie prawicową, antydemokratyczną Unię Europejską. Europa potrzebuje silniejszych przepisów i polityk, aby chronić osoby LGBTI. Bez tego nie można mówić o bezpieczeństwie, praworządności i demokracji. – dodaje Chaber, Dyrektor wykonawczy w ILGA-Europe.

Jak wygląda sytuacja w innych krajach?

W tym roku, tak jak w poprzednim, na pierwszym miejscu rankingu znalazła się Malta (88%), na miejscu drugim Islandia (83%), natomiast podium zamyka Belgia (78%), która wskoczyła na to miejsce dzięki zakazaniu pseudo praktyk konwersyjnych. Największe skoki w punktach zaliczyły Niemcy, Islandia, Estonia, Liechtenstein i Grecja:

• Niemcy zakazały przestępstw z nienawiści ze względu na orientację seksualną, tożsamość płciową i cechy płciowe, 
• Grecja i Estonia wprowadziły równość małżeńską i umożliwiły parom jednopłciowym adopcję dzieci, 
• Grecja dodatkowo wzmocniła przepisy antydyskryminacyjne, żeby lepiej chronić osoby LGBT+,
• Liechtenstein umożliwił adopcję dzieci przez pary osób tej samej płci.

Rozwiązania prawne wprowadzane przez te kraje powinny być inspiracją dla Polski – liczymy, że już w przyszłym roku, to Polska będzie wymieniana wśród państw, które zrobiły istotny skok w rankingu. Mamy nadzieję, że np. dzięki wprowadzeniu nowelizacji Kodeksu karnego w zakresie przeciwdziałania przestępstwom z nienawiści i mowie nienawiści, Polska powtórzy za rok awans Niemiec.

Mamy nadzieję, że to ostatni rok Polski na tak niskim miejscu. Ostatnie badania opinii publicznej pokazują, że polskie społeczeństwo jest gotowe na wprowadzenie korzystnych dla społeczności LGBT+ zmian. Ochrona przed przestępstwami z nienawiści i mową nienawiści, związki partnerskie wraz z zabezpieczeniem sytuacji prawnej dzieci wychowujących się w tęczowych rodzinach, to tylko niektóre z obszarów wymagających zmian prawnych, tak żeby Polska była domem bezpiecznym dla wszystkich – komentuje ranking Annamaria Linczowska z KPH.

Zapoznaj się z tegoroczną edycją “Rainbow Map”

Członkostwo w Unii Europejskiej zobowiązuje

W czasie poprzedzającym wybory do Parlamentu Europejskiego przypominamy, że Unia Europejska to przede wszystkim wartości, takie jak równość, niedyskryminacja, poszanowanie praw człowieka. Polska już od 20 lat jest państwem członkowskim Unii Europejskiej – dlatego też najwyższy czas, aby polskie prawo gwarantowało poszanowanie tych wartości i chroniło prawa osób LGBT+. Posłom i posłankom koalicji rządzącej przypominamy o tym, że swoje mandaty otrzymali dzięki głosom osób, które opowiedziały się za pewną wizją Polski – demokratycznej i bezpiecznej dla wszystkich. Dlatego tym bardziej apelujemy o niezwłoczne wprowadzenie niezbędnych zmian prawnych, tak żeby społeczność LGBT+ była w Polsce bezpieczna.

Będziemy dążyć do tego, by wspólnie, dzięki współpracy z obozem rządzącym, w przyszłorocznym rankingu ILGA-Europe Polska zajęła wyższe miejsce!

Jeśli chcesz wraz z zespołem osób pracujących w KPH krok po kroku zmieniać rzeczywistość na bardziej równościową oraz interesujesz się tematami związanymi z ruchem LGBT+, zgłoś się na program stażowy w KPH i dołącz do działu ds. wsparcia ruchu.

Podczas stażu w dziale ds. wsparcia ruchu zdobędziesz cenne doświadczenie i szeroki ogląd na procesy prowadzenia projektów grantowych na każdym etapie ich realizacji, a także będziesz brać czynny udział w ważnych projektach społecznych, które mają realny wpływ na poprawę jakości życia i przestrzeganie praw obywatelskich.

Wyślij swoje CV do 30 maja na adres wsparcieruchu@kph.org.pl wpisując w tytule “Staż – wsparcie ruchu”.

Zakres obowiązków i kluczowe zadania:

• wsparcie działu programowego w zakresie współpracy z grantobiorcami (tj. nawiązywanie i podtrzymywanie relacji, monitorowanie dokumentacji),
• udział w wydarzeniach organizowanych przez KPH oraz grantobiorców KPH, dokumentacji wydarzeń oraz zbieranie materiałów do publikacji w mediach społecznościowych oraz przeprowadzanie wywiadów,
• porządkowanie i aktualizacja materiałów oraz bazy kontaktów, pozyskiwanie nowych kontaktów do grup aktywistycznych LGBT+.

Wymagania i kluczowe kompetencje:

• wiedza lub doświadczenie z zakresu komunikacji,
• swoboda w prowadzeniu wywiadów i tworzeniu treści do publikacji,
• biegłość w researchu, gromadzeniu i przetwarzaniu dokumentacji,
• skrupulatność i umiejętność analizy,
• zainteresowanie lub doświadczenie w prowadzeniu projektów grantowych i regrantingowych.
• dyspozycyjność od czerwca do sierpnia br. w wymiarze ok. 40 godz./miesiąc (praca nie jest normowana i wymaga elastyczności, w tym pracy w niektóre weekendy i podróży delegacyjnych).

Oferujemy:

• wynagrodzenie w wysokości 28,10 zł brutto/godz.,
• umowę stażową (umowa-zlecenie) od czerwca do sierpnia 2024 r.,
• pracę hybrydową (praca zdalna lub stacjonarna w biurze zlokalizowanym w zabytkowej kamienicy w centrum Warszawy) – liczba dni pracy zdalnej do uzgodnienia z osobą opiekującą się stażem.

Biuro Kampanii Przeciw Homofobii mieści się w zabytkowej kamienicy, winda znajduje się na półpiętrze. KPH stosuje zasadę równego traktowania w zatrudnieniu i dołoży starań, aby odpowiedzieć na potrzeby osób kandydujących i zatrudnianych, dlatego w razie pytań lub wątpliwości – skontaktuj się z nami. Jesteśmy otwarci na znalezienie rozwiązań, które zwiększą dostępność, choć mamy świadomość, że część barier może na tę chwilę stanowić trudność w podjęciu pracy na opisanym stanowisku.

Rekrutacja:

Jeżeli po zapoznaniu się z ofertą stażową KPH stwierdziłeś_aś, że chcesz dołączyć do działu ds. wsparcia ruchu w KPH, to wyślij CV w formacie PDF na adres wsparcieruchu@kph.org.pl do 30 maja, w tytule maila wpisując: “Staż – wsparcie ruchu”.

W aplikacji prosimy o umieszczenie klauzuli: „Niniejszym wyrażam zgodę na przetwarzanie przez Stowarzyszenie Kampania Przeciw Homofobii moich danych osobowych w celach związanych z przeprowadzeniem procesu rekrutacyjnego. Zostałam/em poinformowana/y, że administratorem moich danych osobowych jest Stowarzyszenie Kampania Przeciw Homofobii z siedzibą w Warszawie, adres Aleje Jerozolimskie 99/40, 02-001 Warszawa KRS 0000 1111 209. Oświadczam, iż jestem świadoma/y prawa do wglądu do swoich danych, prawa poprawiania danych oraz prawa do żądania usunięcia danych, a dane te zostały przeze mnie podane dobrowolnie”. Zgłoszenia bez załączonej powyższej klauzuli nie będą rozpatrywane.

Zapoznaj się ze szczegółowymi informacjami dot. przetwarzania danych osobowych przez KPH.

Równe szanse:

KPH jest pracodawcą oferującym równe szanse i zobowiązuje się do zwalczania wszelkiej dyskryminacji. Do wzięcia udziału w rekrutacji szczególnie zachęcamy osoby transpłciowe i interpłciowe oraz osoby homo-, biseksualne, queerowe i niebinarne oraz osoby sojusznicze.

Żywa Biblioteka to innowacyjna koncepcja dialogu społecznego. Jej siła tkwi w prostocie: zakłada spotkanie i rozmowę z Innym/Inną – Żywą Książką. Wchodząc do Żywej Biblioteki, osoba uczestnicząca może wybrać ze specjalnego katalogu Tytuł, który ją zainteresuje, np. Osobę w spektrum autyzmu, Osobę Transpłciową, Syryjczyka, Amazonkę, Osobę Głuchą czy Osobę z doświadczeniem uchodźstwa. Żywe Książki to żywe historie ludzi, których dzięki rozmowie możemy poznać i lepiej zrozumieć. 22 czerwca wrocławianie i wrocławianki będą mogli wypożyczyć Żywe Książki i porozmawiać o ich unikalnym doświadczeniu. KPH objęło matronat nad wydarzeniem.

Skandynawska metoda naukowym okiem

Żywa Biblioteka miała swój początek w Danii w 2000 roku. W Polsce obecna jest od 2007 i od początku realizuje ją wrocławska Mediateka. W 2023 roku stała się obiektem zainteresowania naukowego. W tym roku ukazała się książka Kamili Prociów „Żywa Biblioteka: Uczenie się (o) Inności w Społecznościach Praktyki” będąca efektem zrealizowanych badań społecznych. Jest to pierwsza w Europie i jedna z pierwszych na świecie tak obszerna publikacja naukowa poświęcona Żywej Bibliotece.

Badania skupiają się na praktycznym aspekcie oraz refleksji dotyczącej Żywej Biblioteki jako metodzie spotkania z Innymi/Innością. Projekt badawczy otworzył przestrzeń do rozmowy dla osób z grup mniejszościowych, organizatorów_ek Żywych Bibliotek oraz osób badawczych. Poprzez wywiady, obserwacje i analizę danych zastanych, badaczka odkryła bogactwo doświadczeń osób zaangażowanych w tę unikalną praktykę, co stanowiło istotną część jej badań. Wspomniana publikacja to połączenie nie tylko praktycznej wiedzy na temat metody, ale również naukowego dyskursu uczenia się (o) inności, obywatelskości i sferze publicznej.

W stronę społeczeństwa włączającego

Badania wykazały, że Żywa Biblioteka nie tylko stymuluje dialog społeczny, ale także jest kontekstem społecznego uczenia się, gdzie osoby uczestniczące mogą nabywać nowe perspektywy, refleksyjnie analizować swoje postawy oraz rozwijać empatię. Żywa Biblioteka, która przyciąga uczestników i uczestniczki z różnych środowisk i grup, staje się miejscem, gdzie ludzie mogą wzajemnie dzielić się swoimi doświadczeniami, a zarazem zdobywać wiedzę o inności, co przyczynia się do budowy bardziej inkluzywnych i zrównoważonych społeczności.

Z badań wynika, że w trakcie spotkań Żywych Książek z czytelnikami/czytelniczkami dochodzi do interakcji, w których negocjowane są zarówno kwestie językowe, jak i normy społeczne oraz stereotypy związane z doświadczaniem inności. W tym kontekście, dialog staje się narzędziem budowania relacji między ludźmi oraz kształtowania świadomości społecznej. Analizując różnorodność biografii i doświadczeń Żywych Książek, badaczka zauważa, że negocjacje w Żywej Bibliotece dotyczą również narracji społecznych, politycznych oraz oczekiwań społecznych wobec inności. Oznacza to, że Żywa Biblioteka jest impulsem do realnej zmiany społecznej.

Praktyka, czyli o tegorocznej edycji

22 czerwca w godz. 12:00-20:00 zapraszamy do Mediateki, gdzie każda odwiedzająca osoba będzie mogła wypożyczyć na rozmowę Żywą Książkę, czyli przedstawiciela/kę mniejszości kulturowej, etnicznej, religijnej, społecznej, zawodowej borykających się ze stereotypami, uprzedzeniami, wykluczeniem.

Żywa Książka, Czytelniczka/Czytelnik ma prawo: być traktowana/y z szacunkiem, zadać każde pytanie, nie odpowiedzieć na pytanie, zakończyć rozmowę, jeśli chce.

Wypożyczenia będą odbywać się na terenie Mediateki (pl. Teatralny 5, Wrocław), a czas pojedynczej rozmowy to 30 minut. Będzie można porozmawiać z takimi osobami, jak m.in.: Amazonka – kobieta po mastektomii, Ateista, Były Więzień, Ciemnoskóry Polak, Dorosłe Dziecko Alkoholika, Gej, Osoba niebinarna, Osoba niesłysząca z implantem ślimakowym, Policjant, Uchodźczyni z Donbasu, Ukrainka, Mama dziecka z niepełnosprawnością, Osoba chorująca na schizofrenię, Osoba w spektrum autyzmu, Syryjczyk, Trzeźwa alkoholiczka, Osoba HIV, Trans Kobieta, Transseksualny Mężczyzna.

Organizacjami odpowiedzialnymi za wydarzenie są: Miejska Biblioteka Publiczna im. T. Różewicza we Wrocławiu – Mediateka oraz Stowarzyszenie Diversja.

Śledź na bieżąco nowości związane z wydarzeniem

W najbliższą środę, tj. 15 maja zostanie opublikowana najnowsza edycja rankingu ILGA-Europe „Rainbow Map”, który dotyczy osób LGBT+ i bada istniejące prawo oraz praktykę jego stosowania w 49 krajach. Ranking jest konsultowany przez organizacje działające na rzecz równouprawnienia osób LGBT+ w Europie – w Polsce ranking konsultowało KPH oraz Fundacja Trans-fuzja. Zapraszamy media oraz osoby dziennikarskie na konferencję prasową, która odbędzie się 15 maja.

O rankingu “Rainbow Map”

Ranking “Rainbow Map” publikowany jest od 2009 r. przez ILGA-Europe – parasolową organizację zrzeszającą organizacje działające na rzecz równouprawnienia osób LGBT+ w Europie. Ranking nie mierzy postaw społeczeństwa i poziomu akceptacji wobec osób LGBT+, ale jest oparty na twardej analizie krajowego prawodawstwa i praktyki stosowania prawa. Ranking obejmuje następujące kategorie:

1. Równość i zakaz dyskryminacji
2. Rodzina 
3. Przestępstwa z nienawiści i mowa nienawiści 
4. Uzgodnienie płci 
5. Integralność cielesna osób interpłciowych
6. Wolności obywatelskie (tj. wolność zgromadzeń, zrzeszania się i ekspresji)
7. Prawo do azylu.

“Rainbow Map” uwzględnia 49 krajów i jest konsultowany przez organizacje działające na rzecz równouprawnienia osób LGBT+ w Europie – w Polsce tegoroczny ranking konsultowały Kampania Przeciw Homofobii (KPH) oraz Fundacja Trans-fuzja. Co roku ranking publikowany jest w okolicach 17 maja, czyli IDAHOBIT – Międzynarodowego Dnia Przeciwko Homofobii, Bifobii i Transfobii.

Konferencja prasowa przedstawiająca najważniejsze wyniki rankingu

Media oraz osoby dziennikarskie zapraszamy na konferencję prasową, podczas której przedstawimy najważniejsze wyniki rankingu, w tym te dotyczące Polski.

• Kiedy: środa, 15 maja
• O której: g. 10:00
• Gdzie: przed Sejmem RP, obok pomnika Polskiego Państwa Podziemnego

W konferencji prasowej udział wezmą:

• Annamaria Linczowska – KPH
• Julia Kata – Fundacja Trans-fuzja.

Jeśli chcesz wraz z zespołem osób pracujących w KPH krok po kroku zmieniać rzeczywistość na bardziej równościową, brać udział we współtworzeniu i wdrażaniu strategii komunikacyjnej wiodącej organizacji pozarządowej w kraju działającej w obszarze praw człowieka osób LGBT+, zgłoś się na program stażowy w KPH i dołącz do zespołu komunikacji i PR.

Podczas stażu w zespole komunikacji i PR dowiesz się, jak planować i prowadzić działania komunikacyjne skierowane do różnych grup docelowych, podszkolisz się z content marketingu i copywritingu, a także zdobędziesz doświadczenie w organizowaniu wydarzeń. 

Wyślij swoje CV do 30 maja na adres media@kph.org.pl wpisując w tytule “Staż – komunikacja”.

Zakres obowiązków i kluczowe zadania:

• udział w spotkaniach z zespołem KPH, podczas których ustalany jest zarys planu komunikacyjnego danego projektu,
• opracowywanie materiałów prasowych dla mediów,
• wsparcie w zarządzaniu mediami społecznościowymi KPH (tworzenie prostych grafik, opracowywanie i publikacja treści),
• wsparcie w zarządzaniu stroną internetową KPH (opracowywanie newsów, aktualizacja treści),
• wsparcie w tworzeniu i wysyłce newslettera,
• wsparcie w procesie produkcji gadżetów (np. research, współpraca z podwykonawcami),
• wsparcie w komunikacji projektów (np. fundusze grantowe, gala i plebiscyt Korony Równości),
• wsparcie zespołu w trakcie gali plebiscytu Korony Równości (wrzesień).

Wymagania i kluczowe kompetencje:

• osoba studiująca kierunek związany z marketingiem, komunikacją, PR,
• dyspozycyjność od czerwca do grudnia w wymiarze 80 godz./miesiąc,
• znajomość specyfiki działania mediów społecznościowych,
• doświadczenie w prowadzeniu profili w mediach społecznościowych,
• copywriting, “lekkie pióro”,
• doświadczenie w organizowaniu i promowaniu wydarzeń,
• komunikatywność,
• umiejętność pracy w zespole oraz pracy samodzielnej.

Mile widziane:

• podstawowe umiejętności graficzne,
• miejsce zamieszkania: Warszawa (w celu wsparcia zespołu KPH w działaniach komunikacyjnych w biurze lub poza biurem). 

Oferujemy:

• wynagrodzenie w wysokości 28,10 zł brutto/godz.,
• umowę stażową (umowa-zlecenie) od czerwca do grudnia 2024 r.,
• pracę hybrydową (praca zdalna lub stacjonarna w biurze zlokalizowanym w zabytkowej kamienicy w centrum Warszawy) – liczba dni pracy zdalnej do uzgodnienia z osobą opiekującą się stażem.

Biuro Kampanii Przeciw Homofobii mieści się w zabytkowej kamienicy, winda znajduje się na półpiętrze. KPH stosuje zasadę równego traktowania w zatrudnieniu i dołoży starań, aby odpowiedzieć na potrzeby osób kandydujących i zatrudnianych, dlatego w razie pytań lub wątpliwości – skontaktuj się z nami. Jesteśmy otwarci na znalezienie rozwiązań, które zwiększą dostępność, choć mamy świadomość, że część barier może na tę chwilę stanowić trudność w podjęciu pracy na opisanym stanowisku.

Rekrutacja:

Jeżeli po zapoznaniu się z ofertą stażową KPH stwierdziłeś_aś, że chcesz dołączyć do zespołu komunikacji i PR w KPH, to wyślij CV w formacie PDF na adres media@kph.org.pl do 30 maja, w tytule maila wpisując: “Staż – komunikacja”.

W aplikacji prosimy o umieszczenie klauzuli: „Niniejszym wyrażam zgodę na przetwarzanie przez Stowarzyszenie Kampania Przeciw Homofobii moich danych osobowych w celach związanych z przeprowadzeniem procesu rekrutacyjnego. Zostałam/em poinformowana/y, że administratorem moich danych osobowych jest Stowarzyszenie Kampania Przeciw Homofobii z siedzibą w Warszawie, adres Aleje Jerozolimskie 99/40, 02-001 Warszawa KRS 0000 1111 209. Oświadczam, iż jestem świadoma/y prawa do wglądu do swoich danych, prawa poprawiania danych oraz prawa do żądania usunięcia danych, a dane te zostały przeze mnie podane dobrowolnie”. Zgłoszenia bez załączonej powyższej klauzuli nie będą rozpatrywane.

Zapoznaj się ze szczegółowymi informacjami dot. przetwarzania danych osobowych przez KPH.

Równe szanse:

KPH jest pracodawcą oferującym równe szanse i zobowiązuje się do zwalczania wszelkiej dyskryminacji. Do wzięcia udziału w rekrutacji szczególnie zachęcamy osoby transpłciowe i interpłciowe oraz osoby homo-, biseksualne, queerowe i niebinarne oraz osoby sojusznicze.

Dzielimy się z Wami historią naszego ukochanego przyjaciela, Tomka Szypuły, który od lat niezmiennie walczył o równość i prawa człowieka, szczególnie osób LGBTQ+. Jego zaangażowanie było inspiracją dla wielu osób. Tomek organizował m.in. pierwszy Marsz Równości w Krakowie, współtworzył KPH, jako pierwszy Polak w historii objął funkcję członka zarządu ILGA-Europe z siedzibą w Brukseli. Tomkowi zawsze zależało na wsparciu innych, stawał się głosem tych, którzy nie mogli mówić.

17 kwietnia życie Tomka nagle zmieniło się – doznał ciężkiego udaru mózgu. Siostra Tomasza, która przypadkiem była u niego w domu, zachowała wszystkie możliwe zasady pomocy osobie mającej podejrzenie udaru. Niestety brak odpowiedniej reakcji służb medycznych doprowadził do bezpośredniego zagrożenia życia Tomka i znacznego uszczerbku na zdrowiu.

Tego dnia Tomek za namową siostry zgłosił się do przychodni z ogromnym bólem głowy i wysokim ciśnieniem. Podano mu leki na zbicie bardzo wysokiego ciśnienia i odesłano do domu. Tam zaczął wymiotować i stracił przytomność. Siostra Tomasza wezwała karetkę, która zjawiła się w ciągu 5 minut.

Niestety… to, co się wydarzyło się w warszawskim SZPITALU, nigdy nie powinno mieć miejsca. Od przyjęcia Tomasza na SOR do czasu skierowania go na oddział minęło kilkanaście bezcennych godzin. Siostra Tomka cały ten czas była przy nim i walczyła na SORze o przyjęcie tracącego przytomność brata na odpowiedni oddział. Dyżurujący na SOR lekarz powiedział jej, że każdy chciałby się dostać na oddział i zasugerował, żeby lepiej zabrała Tomka do domu… Nasz przyjaciel stracił wiele cennego czasu bez odpowiedniej pomocy.

Siostra nie wyraziła zgody na odebranie brata ze szpitala i walczyła z ignorancją dalej. Przy kolejnej zmianie lekarzy przebłagała nową lekarkę złapaną na korytarzu, żeby przyjęła brata na oddział. Był to oddział laryngologiczny. Niestety nie neurologiczny, jak powinno mieć to miejsce przy udarach.

Minęło wiele godzin zanim Tomek został objęty opieką adekwatną do jego gwałtownie pogarszającego się stanu zdrowia. W przypadku UDARU LICZY SIĘ KAŻDA MINUTA. Nie tylko lekarze wiedzą, że kluczowe w niesieniu pomocy pacjentowi są pierwsze CZTERY GODZINY.

W wyniku tej sytuacji Tomek przez wiele dni leżał w śpiączce na OIOMie.

Teraz potrzebna jest nasza realna pomoc. Tomasz nadal przebywa w szpitalu i jeszcze długa droga przed nim. Jego powrót do sprawności i samodzielności to będzie trudny i ogromnie czasochłonny proces. Dopiero po odpowiedniej diagnostyce i niezwłocznym rozpoczęciu rehabilitacji będzie wiadomo, w jakim stopniu długotrwały, nieleczony odpowiednio udar wpłynął na jego stan świadomości, mózgu i układu ruchu.

Zbieramy fundusze na leczenie i rehabilitację, która będzie kosztowna i długotrwała. W sytuacji udaru rehabilitacja powinna zacząć się natychmiast i ma to ogromne znaczenie na usprawnienie pacjenta. Naszym celem jest zebranie 500 000 złotych, aby zapewnić Tomaszowi całodobową opiekę i dać szansę na powrót do funkcjonowania społecznego. Wiemy, że sam zachowałby się tak samo na naszym miejscu. Walczyłby o nas wszystkich i każdego z osobna.

Prosimy Was o wsparcie. Za zbiórkę pieniędzy odpowiadają przyjaciele i przyjaciółki Tomka. Pieniądze w całości będą przekazane rodzinie Tomasza, na której spocznie cały ciężar opieki i rehabilitacji syna i brata.

Dołącz do zbiórki na leczenie i rehabilitację Tomka Szypuły

Śledź najważniejsze informacje o stanie zdrowia Tomka

---

Jeśli chcesz wesprzeć lub wpłacić w inny sposób, wyślij wiadomość na adres dlatomkasz@gmail.com

Denerwuje Cię to, że posłowie i posłanki PSL utrudniają wprowadzenie ustawy o związkach partnerskich, mimo że aż 75% osób głosujących na Trzecią Drogę deklaruje poparcie dla ustawy? Działaj! Weź udział w bezpłatnych webinarach “Wprowadzenie do rzecznictwa politycznego” i zacznij rozmawiać z posłami i posłankami w Twoim mieście/regionie na temat zmian prawnych dla społeczności LGBT+. Na Twoje zgłoszenie czekamy do 15 maja.

Webinary odbędą się 22 maja i 25 czerwca w godzinach wieczornych, poprowadzą je osoby rzecznicze z KPH i Równość.org.pl. Będziemy mówić o tym, jak skutecznie rozmawiać i strategicznie działać z posłami i posłankami pracującymi na co dzień w naszej okolicy, a także z politykami i polityczkami na szczeblu samorządowym.

Właśnie teraz mamy szansę zawalczyć o związki partnerskie z przysposobieniem i inne dobre ustawy ważne dla naszej społeczności. Połączmy siły! 

Zarejestruj się

---

We wrześniu planujemy kontynuację szkolenia dla grupy kilkunastu osób, które po szkoleniu podstawowym online będą zdecydowane na podjęcie działań rzeczniczych jeszcze w tym roku.

 

W podcaście Inna Polska goszczą rozmaite osoby ze społeczności LGBTQ+, zarówno te działające lokalnie, jak i te obecne w życiu publicznym. Osoby prowadzące poruszają z nimi tematy osobiste w kontekście kulturowym, społecznym i politycznym. Studio podcastowe stanowi bezpieczną przestrzeń, w której osoby queerowe mogą komfortowo opowiadać o sobie i swoim życiu. KPH objęło matronat nad serią podcastów.

Należy opowiedzieć swoje życie! Żyjemy w kraju, który wytwarza na nasz temat cały szereg fikcji, niestety również nienawistnych i jeżeli my nie przeciwstawimy temu prawdy swojego życia, to przegramy tę walkę o życie, którą toczymy w Polsce. (…) Dlatego trzeba urealnić się dla tych innych ludzi, pokazać, że jesteśmy rzeczywistością, że nie jesteśmy problemem ideologicznym, światopoglądowym, że jesteśmy prawdziwymi, żywymi ludźmi, że żyjemy tutaj od zawsze! – powiedziała w pierwszym odcinku podcastu pisarka Renata Lis.

Podcast tworzy kolektyw Inna Polska, czyli Dominika Błażyca – z wykształcenia filolożka, osoba tłumacząca i aktywistyczna, a prywatnie miłośniczka czarnych kotów, Agnieszka Tamara Filipiak – na co dzień naukowczyni – z wykształcenia dziennikarka, pasjonatka kina, gór i (białych) królików oraz Leonard Dutkiewicz – grafik, student UAP i członek kolektywu Queerowy Domek Kultury.

Do tej pory pojawiły się pełnometrażowe wywiady: z Renatą Lis i jej żoną Elżbietą Czerwińską, z Sylwią Chutnik, Alą Urwał (Alicją Uwarową), Błażejem Warkockim, Nikolą Nowak (vel Nikki Mintaj), Pawłem Ziembą (czyli siostrą Mary Read) i Moniką Pacyfką Tichy oraz 1 odcinek bonusowy “Alfabet” wyjaśniający podstawowe terminy dot. społeczności LGBTQ+. Tematyka rozmów obejmuje transpłciowość i transfobię, homofobię, hejt, niebinarność, rodziny z wyboru, odkrywanie tożsamości, wykluczenie, HIV, coming out, historię polskiego ruchu LGBT i wiele innych.

Inna Polska to podcast od queerów dla queerów – niezależnie od ich wieku, pochodzenia czy tożsamości – oraz dla osób sojuszniczych. Nowe odcinki wychodzą co drugi wtorek na Spotify, YouTube, Apple Podcasts i innych popularnych platformach streamingowych.

Posłuchaj podcastu

Film „Avant-Drag!”, poprzez doświadczenia drag queen, zwraca uwagę na problem mizoginii, homofobii i ksenofobii w greckim społeczeństwie. Ukazuje podziemną scenę drag queen w Atenach i jej rolę w przesuwaniu granic i wyrażaniu tożsamości, wykracza poza mainstreamowe reprezentacje dragu, skupiając się na bardziej radykalnych, wyraźnie politycznych i surowych przedstawieniach. KPH objęło matronat nad filmem.

Film można obejrzeć na tegorocznym festiwalu Millenium Docs Against Gravity – kup bilet:

• 10 maja, g. 20:45 – Atlantic
• 13 maja, g. 20:15 – Iluzjon
• 17 maja, g. 16:30 – Kinoteka
• 18 maja, g. 18:45 – Atlantic.

Zobacz zwiastun filmu oraz dowiedz się więcej na temat produkcji